بهورزان و توسعه سواد سلامت(بررسی جایگاه عوامل اجتماعی تعیین کننده سلامت با تِأکید بر نقش آموزش)

نوع مقاله : علمی آموزشی

نویسندگان

1 مربی مرکز آموزش بهورزی دانشگاه علوم پزشکی آذربایجان غربی

2 مدیر مرکز آموزش بهورزی دانشگاه علوم پزشکی آذربایجان غربی

10.22038/behv.2026.95556.2389

چکیده

بهورزان به‌عنوان نخستین سطح تماس جامعه با نظام سلامت، نقشی اساسی در ارتقای سلامت، پیشگیری از بیماری‌ها و شناسایی عوامل مؤثر بر سلامت جوامع دارند.در سال‌های اخیر، توجه به عوامل اجتماعی تعیین‌کننده سلامت (SDH) به‌عنوان چارچوبی کلیدی در تحلیل نابرابری‌های سلامت افزایش یافته است و رویکرد سنتی «درمان‌محور» جای خود را به نگاهی جامع‌تر به نام «عوامل اجتماعی تعیین‌کننده سلامت»  داده است. این عوامل شامل وضعیت اقتصادی، سطح  تحصیلات ، دسترسی به خدمات سلامت، محیط زندگی و ساختارهای اجتماعی است که به‌صورت مستقیم و غیرمستقیم بر پیامدهای سلامت اثر می‌گذارند و تبیین‌کننده بخش مهمی از تفاوت‌های مشاهده ‌شده در وضعیت سلامت افراد و گروه‌های مختلف اجتماعی هستند. نقش فعال بهورز و مراقب سلامت درآموزش، پایش و مداخله مبتنی بر نیاز می‌تواند سهم مهمی درکاهش نابرابری‌های سلامت و بهبود پیامدهای بهداشتی جامعه ایفا کند. از این‌رو، بررسی جایگاه ارایه دهندگان خدمات سطح اول در مواجهه با SDH می‌تواند به بهبود برنامه‌ریزی‌ها و سیاست‌های ارتقای سلامت کمک شایانی کند.

کلیدواژه‌ها

موضوعات